İdrar yolu enfeksiyonunda (İYE) sadece siyek, mesane veya idrar boruları ya da bunların hepsi birden iltihaplanmış olabilir. İltihap böbreklerdeki idrar havuzlarına ya da böbrek dokusuna da yayılabilir. Hastalığın nedeni virüs ya da bakterilerdir. Virüs ya da bakteriler dışarıdan idrar yoluna girerek buradan mesaneye varır. Sıcak idrarın içinde ürer ve böbreklere kadar yayılabilirler.
İdrar yolu enfeksiyonları üç yaşına kadar çocuklarda oldukça sık görülür.
Kızların yüzde dört ila beşi (kızlarda idrar yolu daha kısadır), erkeklerin yüzde biri bu hastalığa yakalanır. Akut idrar yolu iltihabı idrar çıkarırken yanma, çok sık sıkışma, 38,5 dereceye varabilen ateş ve baş ağrısıyla kendini gösterir. İdrarını kontrol etmeyi öğrenmiş çocuklar yeniden altına kaçırmaya başlar. Böbrekler de iltihaplandıysa, her zaman yüksek ateş (39°C'nin üstünde) ve titreme nöbetleri görülür. Bu gibi durumlarda sırttan başlayarak kasık bölgesine doğru yayılan şiddetli ağrılar olur.
Fakat çocuğun hastalığın bu tipik belirtilerinden şikâyetçi olabilmesi ancak belli bir yaştan sonra mümkündür. Enfeksiyonlar tekrarlıyorsa, çocuğun idrar yollarında organik bir sorun olabilir ve bu konuyu doktora danışmak gerekir. Erkek çocuklarda ilk, kızlarda en geç ikinci idrar yolu enfeksiyonundan itibaren idrar yollarının röntgen ve ultraitibaren tetkikleriyle incelenmesi gerekir.
Hastalık Belirtileri
1- Küçük çocuklarda:
> İştahsızlık,
> Kusma,
> Ateş,
> Yeniden altına kaçırmaya başlama.
2- Daha büyük çocuklarda:
> İdrar yaparken acı,
> Sık sık sıkışma,
> Kasık bölgesinde sancı,
> Ateş.
Komplikasyonlar:
İdrar yolu enfeksiyonları tedavi edilmezse, kolayca kronik hale gelebilir. Bu gibi durumlarda ilerleyen yaşlarda böbrek iltihabı, yüksek tansiyon ve böbrek yetersizliği gibi sorunlara yol açabilir.
Doktor için idrar örneği almak:
Evde bir idrar örneği almak için, çevirmeli kapağı olan, kaynar suda yıkanmış bir reçel kavanozu kullanabilirsiniz. Sabah çocuğunuzu iyice yıkayın ve onunla beraber tuvalete gidin. Çocuğunuz biraz idrar çıkardıktan sonra, kavanozu idrar akıntısına tutun ve 10 ila 50 mililitre kadar idrar toplayın (orta akıntı idrarı). İdrarının geri kalanını çocuk tuvalete yapabilir. Kapağını sıkıca kapattığınız kavanoz, doktora gidene kadar buzdolabında iki saat dayanır.
DOKTORA GİTMEK GEREKİR Mİ?
İştahsızlık, karın ağrısı, ishal ya da yüksek ateş gibi nedeni belirsiz sorunlarda çocuğuuzu doktora götürün: Sorun idrar yolu iltihabıysa, çocuğun tedavi görmesi gerekecektir.
DOKTORUNUZUN YAPABİLECEKLERİ:
> Her tedaviden önce idrarda bakteri aranır.
> İdrarda bakteri bulunursa, doktor antibiyotik tedavisi uygular ve idrar kontrollerini tekrarlar.
> Hastalık kronikleşme eğilimi gösterdiği ve yeniden tekrarladığı için, hafif vakalarda bile uzun bir süre antibiyotik tedavisine devam edilmelidir.
> Her idrar yolu enfeksiyonundan sonra birkaç ay boyunca her iki ila dört haftada bir idrarın kontrol edilmesi gerekir.
SİZİN YAPABİLECEKLERİNİZ:
Doktor çocuğunuzda İYE olduğunu belirlediyse, çocuğunuz hastalığın akut döneminde ve hastalık ağır seyrettiği sürece yatakta istirahat etmelidir. Ayaklarını ve vücudunun alt kısmını sıcak tutun. İdrar yollarının iyice temizlenmesi için, ona bolca içecek verin.
