Büyüme ve Gelişme

Büyüme, bir çocuğun boy ve vücut ağırlığı yönünden ölçülebilen artışı anlamına gelen bir terimdir.

Gelişme ise büyüyen bir organizmanın dokularının yapısında, biokimyasal bileşiminde oluşan değişiklikler sonucu olgunlaşması ve biyolojik fonksiyonlarının farklılaşmasını ifade eder.

Bunlar standart ölçü birimleriyle saptanamazlar; ancak kan, idrar tetkikleri, kemik yaşı tayini gibi değişik yönlerde yapılan araştırmalarla ortaya çıkarılabilir.

Fiziksel büyüme ve gelişme, embriyonel hayatta moleküler düzeyden neonatel dönemdeki enzim sistemlerinin faaliyetine ve ergenlik çağının büyük metabolik değişikliklerine doğru uzanan, genellikle birbirine paralel giden sürekli değişmelerdir.

Çocuğun büyüme ve gelişmesi sırasında meydana gelen değişiklikler gelişmenin her döneminde onun ihtiyaçlarını ve yeteneklerini tayin eder.

Çocukluğun her dönemi spesifik özellikleri yönünden kesin bir sınırla ayrılmamışsa da her dönem kendinden sonra gelene en karakteristik özellikleri ile birleşir.

Örneğin bir aylık bir bebek hâlâ yeni doğanın özelliklerini taşır fakat aynı zamanda yavaş yavaş süt çocukluğunun özelliklerini kazanmaktadır.

Aynı şekilde süt çocukluğu sonlarına doğru oyun çocukluğu döneminin özelliklerini geliştirmeye başlar. Bu nedenle çocuğun bakımı ve hastalıklardan korunması için alınacak önlemler gelişim safhalarına göre ayarlanmalıdır.

Büyüme, döllenmeden fiziksel olgunluğa kadar, çocuğu dinamik olarak etkileyen genetik, beslenme, travmatik, sosyal ve kültürel etmenler altında meydana gelen sürekli değişmelerdir.

Büyüme bütün çocukluk çağında aynı hızda sürmez. Büyümenin en hızlı seyrettiği dönemler intrauterin yaşamın son ayları ye doğumdan sonra da ergenlik çağında görülür.

Bir çocuğun büyümesi, vücut ağırlığı ve boy ölçüsü, aynı yaştaki normal çocuklardan elde edilmiş fizik ölçü tabloları ile karşılaştırılarak değerlendirilir.

Gelişmenin değerlendirilmesi ise daha karışık olup, yine normal çocuklarda belirli yaşlarda görülen gelişme ile karşılaştırılarak yapılır.

Büyüme ve gelişme genellikle birbirine paralel olur. İlk yaşta büyümesi geri kalan çocuklarda çoğunlukla motor fonksiyonlar, zeka ve ruhsal gelişim de geri kalır.